Home ความรู้เรื่องพลังงาน บทความเพื่อสังคม กฟผ. ต่อยอดวางบ้านปลา สร้างสมดุลทางทะเล

กฟผ. ต่อยอดวางบ้านปลา สร้างสมดุลทางทะเล

กฟผ. ต่อยอดวางบ้านปลา สร้างสมดุลทางทะเล

ตลอดระยะเวลาหลายสิบปีที่ผ่านมา ท้องทะเลไทยต้องเผชิญภาวะวิกฤติมากมาย ทั้งจากภัยธรรมชาติ หรือแม้กระทั่งจากฝีมือของมนุษย์ ไม่ว่าจะเป็นความรู้เท่าไม่ถึงการณ์ของนักท่องเที่ยว ทั้งชาวไทยและชาวต่างชาติ ที่หลั่งไหลเข้ามาชมความงามของท้องทะเลไทยนับสิบล้านคนต่อปี การทำประมงเชิงพาณิชย์ก็เช่นกัน โดยเฉพาะการทำอวนลุน อวนลาก ล้วนเป็นสาเหตุหลักที่ทำลายระบบนิเวศทางทะเลอย่างมากมายมหาศาล สัตว์ทะเลลดน้อยลงไป เพราะแหล่งที่อยู่ของปลาเช่น ปะการัง ได้ถูกทำลายแทบหมดสิ้นจนไม่สามารถฟื้นฟูในระยะเวลาอันสั้น ส่งผลกระทบกับชาวประมงที่หากินชายฝั่งอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้

จากสาเหตุดังกล่าวนั้น สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ทรงมีพระราชเสาวนีย์ให้ความช่วยเหลือชาวประมงขนาดเล็ก กรมประมงจึงได้จัดทำ “โครงการอนุรักษ์ทรัพยากรทางทะเลและฟื้นฟูการประมงชายฝั่งอย่างยั่งยืน” โดยขอความร่วมมือไปยังหน่วยงานทั้งทางภาครัฐและเอกชน ที่มีความพร้อมในการจัดทำปะการังเทียม เพื่อร่วมกันฟื้นฟูระบบนิเวศทางทะเลให้กลับมาสมบูรณ์อีกครั้ง ซึ่ง กฟผก็เป็นหนึ่งในหลายๆ หน่วยงานที่มีความพร้อมที่จะเข้าร่วมโครงการฯ

“โครงการจัดวางบ้านปลาปะการังเทียมด้วยลูกถ้วยฉนวนไฟฟ้า เพื่อฟื้นฟูทรัพยากรทางทะเล” เป็นโครงการที่ กฟผ.จัดต่อเนื่องมาตั้งแต่ปี 2556 เพื่อสนองพระราชเสาวนีย์สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ ในรัชกาลที่ ในการช่วยเหลือชาวประมงขนาดเล็กที่ประสบความเดือดร้อนจากความเสื่อมโทรมของทรัพยากรชายฝั่ง โดย กฟผได้นำลูกถ้วยฉนวนไฟฟ้าที่ถูกปลดออกจากระบบส่งของ กฟผมาดัดแปลงสร้างเป็นปะการังเทียม ให้เป็นแหล่งที่อยู่อาศัยของปลาและสัตว์ทะเล รวมถึงปะการังจริง โดยดำเนินการร่วมกับหน่วยงานราชการในจังหวัดต่างๆ และชุมชนบริเวณชายฝั่งทะเลในพื้นที่โครงการฯ ซึ่งจากการติดตามผลโดยการดำน้ำสำรวจพบว่า มีการเกิดปะการังใหม่อย่างรวดเร็ว และเป็นแหล่งอนุบาลของปลาได้เป็นอย่างดี โดยพบว่ามีปลาหลากหลายสายพันธุ์ได้เข้ามาอาศัยอยู่เป็นจำนวนมาก ซึ่งนับว่าเป็นความสำเร็จของโครงการสร้างบ้านปลา กฟผและจะทำต่อยอดขยายไปในหลายพื้นที่

ในส่วนปะการังเทียมของ กฟผที่จัดทำขึ้นนั้น สร้างขึ้นจากการนำลูกถ้วยฉนวนไฟฟ้าที่หมดอายุการใช้งานแล้ว (จากผลการวิจัยของ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ อ.หาดใหญ่ จ.สงขลา พิสูจน์แล้วว่าไม่มีผลกระทบต่อระบบนิเวศหรือสิ่งแวดล้อมทางทะเลแต่อย่างใดมาเชื่อมติดกันกับ โครงเหล็กเคลือบ Galvanizedซึ่งเป็นชิ้นส่วนของเสาส่งไฟฟ้า ที่ไม่ได้ใช้งานในระบบส่งแล้ว มาขึ้นโครงมีขนาด กว้าง เมตร ยาว เมตร สูง 60 เซนติเมตร แล้วนำลูกถ้วยฉนวนไฟฟ้ามาต่อกันจำนวน 4ลูก นำไปยึดในโครงเหล็กเป็นแถว แถว ในระยะห่างเท่าๆ กัน จำนวน พวง ซึ่งมีน้ำหนักประมาณ 100 กิโลกรัมต่อชุด

ในการที่ กฟผจะนำปะการังเทียมไปวางได้นั้น ต้องประสานงานหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง ได้แก่ กองทัพเรือ หน่วยงานบัญชาการนาวิกโยธิน กรมประมง กรมทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง กรมเจ้าท่า เพื่อขออนุญาตจัดวางในพื้นที่เป้าหมาย จากนั้นก็นำบ้านปลาปะการังเทียมจากลูกถ้วยฉนวนไฟฟ้า ลงสู่ทะเลโดยการวางให้หงายลูกถ้วยฉนวนไฟฟ้าขึ้น ลูกถ้วยฉนวนไฟฟ้าเมื่อหงายขึ้นจะมีลักษณะคล้ายจานทำให้ปลามาวางไข่ได้ และเพื่อให้สัตว์น้ำในทะเลได้เข้ามาหลบภัยอาศัยอยู่ภายในโครงสร้างของปะการังเทียมที่สร้างขึ้น โดยตั้งแต่ปี 2556 ที่ผ่านมา กฟผได้จัดวางปะการังเทียมจากลูกถ้วยฉนวนไฟฟ้าไปแล้วทั้งสิ้น ครั้ง รวมจำนวน 1,932 ชุด ซึ่งครั้งนี้เป็นครั้งที่ อีกจำนวน 200 ชุด

คุณมนัส ปานน้อย ประธานกลุ่มเรือเล็กสามอ่าว จ.ประจวบคีรีขันธ์ เปิดเผยว่า การวางปะการังเทียมของ กฟผที่ผ่านมานั้น จากการสำรวจของกลุ่มประมงด้วยกันพบว่า “มีปลาชุกชุมเพิ่มมากขึ้นอย่างเห็นได้ชัด” และพบจำนวนปลาหลากหลายสายพันธุ์เข้ามาอยู่อาศัยในปะการังเทียม รวมทั้งทำให้ระบบนิเวศทางทะเลดีขึ้นมาก จึงอยากให้ กฟผมาจัดวางปะการังเทียมบริเวณรอบๆ เกาะแถวนี้อีก เพราะปะการังเทียมจากลูกถ้วยฉนวนไฟฟ้าของ กฟผมีความคงทนและอยู่ได้นาน เป็นที่อยู่อาศัยของ กุ้ง หอย ปู ปลา ไว้ดึงดูดนักท่องเที่ยวให้มาดำน้ำชมปะการัง จะทำให้ชาวบ้านในชุมชนมีรายได้เพิ่มขึ้น นอกเหนือจากการทำประมงจับปลาเพียงอย่างเดียว ต้องขอขอบคุณหน่วยงานต่างๆ โดยเฉพาะ กฟผที่เป็นผู้จุดประกายในการนำปะการังเทียมมาวางที่ เกาะเหลื่อม จ.ประจวบคีรีขันธ์ ในครั้งนี้ด้วย

นอกจากการวางปะการังเทียม เพื่อเป็นการฟื้นฟูทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่งแล้ว ยังสามารถใช้ปะการังเทียมมาเป็นมาตรการจัดการประมงชายฝั่ง เพื่อป้องกันเรืออวนลาก อวนรุน เข้ามาแย่งพื้นที่ของชาวประมงชายฝั่งได้อีกทางหนึ่งด้วย

นับเป็นอีกภารกิจหนึ่งของ กฟผนอกเหนือจากการผลิตไฟฟ้าแล้ว ยังดูแลสังคม ชุมชน และสิ่งแวดล้อม พร้อมสนองพระราชเสาวนีย์ สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ที่ทรงให้ดำเนินการช่วยเหลือชาวประมงขนาดเล็ก ที่ประสบความเดือนร้อนจากความเสื่อมโทรมของทรัพยากรชายฝั่ง ที่เกิดจากฝีมือของมนุษย์หรือธรรมชาติ ให้กลับมามีความอุดมสมบูรณ์อีกครั้งหนึ่ง เพื่อให้สามารถอยู่ร่วมกันได้อย่างมีความสุขและยั่งยืนตลอดไป….